گروه خبر- 22 نفر از نمایندگان مجلس طرحی یک فوریتی برای اصلاح ماده 130 آییننامه داخلی مجلس شورای اسلامی تدوین کردهاند که در صورت تصویب آن، اخذ نظر مشورتی از چهار مرجع برای تدوین طرحهایی که با امضای نمایندگان به مجلس تقدیم میشود، الزامی خواهد بود.
ماده 130 آییننامه داخلی مجلس شورای اسلامی میگوید که طرحهای قانونی با امضا و ذکر نام دست کم پانزده نفر از نمایندگان در مجلس به هیئت رییسه تسلیم میشود و پس از اعلام وصول و قرائت عنوان آن از سوی رییس مجلس یا یکی از منشیان، در همان جلسه به کمیسیونهای مربوط ارجاع میشود. این طرحها پس از ارجاع به کمیسیونهای ذیربط، چاپ و توزیع و نسخهای از آن از سوی رییس برای وزیر یا وزیران مربوط ارسال میشود. طرحها نیز همانند لوایح، باید دارای موضوع و عنوان مشخص باشند و دلایل لزوم تهیه و پیشنهاد آن در مقدمه به وضوح درج شود و همچنین دارای موادی متناسب با اصل موضوع و عنوان طرح نیز باشد.
اما نمایندگان پیشنهاددهنده اصلاح این ماده از آییننامه داخلی مجلس در نظر دارند با تصویب مجلس مقرر شود از این پس هیئت رییسه بعد از دریافت طرحها از چهار مرجع کارشناسی شامل مرکز پژوهشهای مجلس (از حیث علمی و پژوهشی پیش طرح)، معاونت قوانین مجلس (از حیث بررسی با سایر قوانین مرتبط و نگارش قانونی و حقوقی پیش طرح)، معاونت نظارت مجلس (از حیث نتیجه و بازخورد پیش طرح در حوزههای مربوط) و دولت یا دستگاه مربوط (از حیث عملکردی و اجرایی بودن طرح) نظر مشورتی دریافت کند. بر این اساس، به دنبال اعلام نظر چهار مرجع یادشده، در نهایت اگر امضاکنندگان بر سر امضاهای خود باقی ماندند، طرح در صحن علنی مجلس قابلیت بررسی پیدا میکند.
آنچه در ادامه میخوانید، سخنان سه تن از امضاکنندگان طرح اصلاح ماده 130 آییننامه داخلی مجلس است که در گفتوگوی «حمایت» به تشریح دلایل تدوین این طرح پرداختهاند.
طرحهای کارشناسی نشده وقت مجلس را میگیرند
محمدجواد نظریمهر، نماینده کردکوی، ترکمن، بندرگز و گمیشان در خانه ملت با انتقاد از روند کنونی ارایه طرحها به صحن علنی مجلس میگوید: باید قبل از بررسی طرحها در صحن علنی علاوه بر کمیسیونهای تخصصی، مراجعی دیگر نیز بر آنها مهر تایید بزنند تا وقت مجلس بیهوده گرفته نشود.
وی در گفتوگو با «حمایت» اظهار میکند: بخشی از طرحهایی که اکنون تقدیم هیئت رییسه میشود، کامل نیست و باید کارهای کارشناسی بیشتری درباره آنان صورت بگیرد تا مناسب بررسی در صحن علنی شوند؛ با این حال میبینیم بسیاری از این طرحها هر روز در قالب یک فوریتی، دو فوریتی یا عادی تقدیم هیئت رییسه میشوند و تازه هنگام بررسی در صحن علنی مشخص میشود که پر از اشکال هستند.
نظریمهر اضافه میکند: این موضوع باعث میشود که وقت مجلس که باید برای رسیدگی به مشکلات اصلی استفاده شود، بیدلیل، برای بررسی طرحها ضعیف گرفته شود و در نهایت مشکل اصلی بر جای بماند.
عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس شورای اسلامی خاطر نشان میکند: طراحان طرح اصلاح ماده 130 آییننامه داخلی مجلس شورای اسلامی چون احساس میکردند در روند قانوننویسی خلائی وجود دارد، چنین طرحی را ارایه کردند و معتقدند در صورت اصلاح این روند طرحها هنگام بررسی در صحن علنی مجلس وقت زیادی نخواهند گرفت و کارهای مجلس با سرعت بیشتری پیش خواهد رفت.
مشکل قانوننویسی برطرف میشود
حمید رضا عزیزی فارسانی، نماینده اردل و فارسان در خانه ملت، نیز با ضروری خواندن اصلاح ماده 130 آییننامه داخلی مجلس شورای اسلامی میگوید: اصلاح این ماده باعث میشود قوانینی که مجلس تصویب میکند جامع و کامل باشد و در آینده مشکلی پیش نیاید که نیاز باشد آن را تفسیر کرد یا آنکه به دلیل شفاف نبودن دستگاه یا نهادی بر اساس سلیقه خود به آن عمل کند.
وی در گفتوگو با «حمایت» میافزاید: اکنون طرحهایی در مجلس مطرح میشود که شاید بتوان ادعا کرد تعداد قابل توجهی از آنها بدون انجام کار کارشناسی دقیق به صحن علنی برای اعلام وصول و تصویب فوریت میآیند که همین باعث میشود وقتی در صحن علنی مطرح میشوند، وقت زیادی برای اصلاح مواد آن تلف شود؛ در حالی که بررسیهای اولیه باید در کمیسیونهای تخصصی انجام میشد؛ بنابراین باید قبل از بررسی طرحها در صحن علنی ابتدا مراجعی کارشناسی بودن طرحها را تایید کنند تا در صحن علنی برای اصلاح مواد آن بیش از حد متعارف زمان گذاشته نشود.
نماینده اردل و فارسان در خانه ملت در توضیح طرح اصلاح ماده 130 آیین نامه داخلی مجلس شورای اسلامی میگوید: در صورت تصویب این طرح، نمایندگان برای ارایه طرحهای خود به صحن علنی باید ابتدا آن را به چهار مرجع برای بررسی و اعلام نظر بفرستند و هنگامی که این کار صورت گرفت، آنگاه میتوانند آن را برای بررسی به صحن علنی بفرستند.
عزیزی فارسانی اضافه میکند: این چهار مرجع کارشناسی هم نظرهای خود را درباره طرح و معایب و کاستیهای احتمالی آن اعلام میکنند، در نتیجه طراحان میتوانند به اصلاحاتی در طرح اولیه خود دست بزنند که باعث میشود طرحهایی که به صحن علنی میآیند، پختگی لازم را داشته باشند.
عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس شورای اسلامی اظهار امیدواری میکند با اصلاح ماده 130 آییننامه داخلی مجلس مشکلی که اکنون در روند قانوننویسی وجود دارد، برطرف شود و در نتیجه آن، قوانینی جامع و کامل به تصویب برسند
نباید سنگ جلوی قانونگذار انداخت
احمد آریایینژاد، نماینده ملایر در خانه ملت، هم اخذ نظر مشورتی از چهار مرجع برای تدوین طرحها را اقدامی ضروری عنوان میکند اما تاکید دارد که طرح طوری باید تصویب شود که خود سنگ جلوی قانونگذار نیندازد.
وی در گفتوگو با «حمایت» میگوید: نباید این طرح طوری تصویب شود که برای قانونگذار مشکل ایجاد و کارش را پیچیده کند؛ بلکه باید کمک حال قانونگذار باشد تا طرحی که قرار است در نهایت در صحن علنی مجلس بررسی شود پخته و بدون عیب و نقص باشد.
آریایینژاد اظهار میکند: اکنون مشکل عمده در مجلس این است که هر کسی میتواند طرحی را به امضای چند نفر برساند و بعد برای بررسی در صحن علنی تقدیم هیئت رییسه کند؛ طوری که گاهی تعداد طرحهای یکفوریتی یا دوفوریتی آن قدر زیاد میشود که در یک جلسه از ده طرح و لایحهای که از سوی کمیسیونهای تخصصی در دستور کار مجلس قرار گرفته است، وقت به بررسی فقط یک مورد میرسد.
وی با یادآوری طرح اصلاح قانون انتخابات که تقریبا در همه ادوار مجلس مطرح میشود، اضافه میکند: با وجود اصلاح این قانون در چند دوره مجلس، طرح اصلاح قانون حدود یک ماه از وقت مجلس نهم را گرفت، اما نتیجه آن چه شد؟ چه نفعی برای مردم داشت؟ کدام یک از مشکلات مردم را حل کرد؟ هیچ کدام، فقط وقت مجلس یک ماه گرفته شد در صورتی که میشد در این یک ماه کارهای ارزشمندی برای حل مشکلات مردم انجام داد
برچسبها: لزوم تزریق دیدگاههای کارشناسی به فرآیند قانوننوی
ادامه مطلب
