محمدرضا متین فر
 
وکیل پایه یک دادگستری و مدرس دانشگاه
حبس زدایی مجازات ها را بی ارزش نمی‌كند
 
 
گروه قضایی - سارا طالبی زاده: اوایل پاییزسال 91 بود که موج تغییرات مدیریتی به اداره کل زندان های بوشهر رسید و «حمید رضا حیدری» سکان هدایت را به دست گرفت تا با استفاده از نیروی جوانی و تجربه، همگام با سیاست های قوه قضاییه و سازمان زندان ها برای کاهش جمعیت کیفری این استان حاشیه خلیج فارس تلاش کند، استانی که جرایمی همچون سرقت و مواد مخدر در رأس همه جرایم آن قرار دارد وبه گفته این مدیر کل، 82 درصد مجرمان آن را بومی های استان تشکیل می دهند.
 
حمید رضا حیدری درباره وضعیت زندان ها و طبقه بندی مددجویان به «حمایت» می گوید: سعی کرده ایم بر اساس آیین نامه تفکیک و طبقه بندی زندانیان و در حد امکانات و فضای موجود، بهترین بهره برداری ممکن در این باره صورت بگیرد.وی می افزاید : بر این اساس درحال حاضر در 5 زندان این استان، تفکیک بر اساس جنس، سن متهم ویا محکوم بودن و تقسیم بندی جرایم صورت می گیرد که با این شرایط، توانسته ایم حدود 80 درصد آیین نامه، را اجرایی کنیم.

ضرورت استفاده از مجازات های جایگزین حبس
«افزایش آمار جمعیت کیفری در حدود دو برابر ظرفیت اسمی زندان های استان است و این امر، اجرای امور اصلاحی را با مشکل مواجه کرده است، پس باید قضات با توجه جدی به سمت استفاده از مجازات‌های جایگزین حبس روی آورند.»وی با بیان این مطلب ادامه می‌دهد: سرانه فیزیکی زندان های استان بوشهر، 8 متر مربع است که باید با کمک مجازات های جایگزین حبس به کاهش این تراکم کمک کرد. حیدری تصریح می کند: البته طرح استفاده از تجهیزات الکترونیکی برای اجرای طرح حبس در خانه هم روش موثری است که می تواند مشکلات فعلی زندان های کشور را تا حدود زیادی رفع کند. مدیرکل زندان های بوشهر به میزان بازگشت مجدد زندانیان هم اشاره کرده و می افزاید : در نرم افزار فعلی مورد استفاده در آمار و رایانه، فرد سابقه دار، شخص با یکبار حضور در زندان هم خوانده می شود که بااین احتساب، طبق آمارهای موجود در سال 91 بازگشت مجدد زندانیان، رقم 5/15 درصد را نشان می دهد اما اگر این رقم را منحصرکنیم به افرادی که متحمل محکومیت حبس، شلاق یا جزای نقدی هستند شاید آمار از 10 درصد نیز کمتر شود!

حبس زدایی، راهی برای اصلاح و تعالی جامعه
وی درمورد راهکارهای فرهنگی یا حقوقی برای اجرای سیاست حبس زدایی هم تصریح می کند: اصولا هر پدیده، واجد جنبه های مختلفی است. پس راه حل های ارایه شده برای رفع مشکلات و معضل‌های اجتماعی نیز باید به صورت همه‌جانبه‌گرایانه و کلی باشد. مد نظر قرار دادن یک بعد و سمت و بی توجهی به سایر ابعاد می‌تواند خود باعث بروز مشکلات دیگری شود. حیدری ادامه می دهد : مجازات حبس و سیاست‌های حاکم بر مجازات ها هم، نشأت گرفته از واقعیت‌های مختلف سیاسی، فرهنگی و اقتصادی جامعه است. پس حبس زدایی نیز باید به صورت همه جانبه مورد توجه قرار بگیرد و از تمام ابعاد فرهنگی، حقوقی، سیاسی و اقتصادی باید برای حبس زدایی استفاده کرد تا این سیاست موفق باشد. حبس زدایی نباید به جری شدن مجرمان یا ایجاد بی نظمی در جامعه منجر شود بلکه باید راهی به سمت اصلاح و تعالی بهتر جامعه باشد، به عبارت دیگر اجرای سیاست حبس زدایی مجازات‌هارا بی‌ارزش نمی‌کند بلکه نوعی از مجازات را که پیامد‌های منفی کمتری دارد جایگزین مجازات زندان می‌کند.

نقش انکار ناپذیر مرکز مراقبت های بعد از خروج
حیدری با اشاره به اثر حبس بر خانواده ها هم می‌گوید : یکی از اصول حاکم بر مجازات ها، شخصی بودن آنهاست ولی در حال حاضر زندانی شدن یک فرد، نمی تواند فارغ از تاثیرهای سوء بر خانواده آن فرد باشد. این موضوع هم از جنبه های روانی و هم از جنبه های مادی مورد نظر است. وی اضافه می‌کند: مشکلات اقتصادی حاکم بر جامعه با زندانی شدن فرد می تواند اثرهای مخرب بسیار زیادی بر خانواده داشته باشد که خود منجر به مفسده های دیگری می شود.مدیرکل زندان های بوشهر، نقش مرکز مراقبت‌های بعد از خروج را انکار ناپذیر می‌خواند و تصریح می کند: به جرأت می توان گفت که از مهمترین واحدهای مرتبط با اصلاح و تربیت زندانیان، مرکز مراقبت بعد از خروج است.وی ادامه می دهد : متاسفانه زندانیان پس از آزادی از زندان با مشکل پذیرش از طرف جامعه بخصوص در امر اشتغال مواجه هستند. بیکاری و نداشتن درآمد لازم برای معاش خانواده از عوامل اصلی در ارتکاب مجدد جرم است. این مقام قضایی بوشهر اضافه می کند: مرکز مراقبت بعد از خروج با حمایت های لازم به ویژه در امر اشتغال زایی می تواند تاثیر ویژه ای در دوباره اجتماعی کردن زندانیان، جلوگیری از ارتکاب مجدد جرم و همچنین پیشگیری از بازگشت به زندان داشته باشد که این موضوع در استان بوشهر به خوبی مشهود است.وی خاطر نشان می کند: کمتر از 2‌درصد از کسانی که تحت حمایت مرکز مراقبت بعد از خروج قرار دارند به زندان باز می گردند که این در نوع خود یک موفقیت محسوب می شود.

بیکاری، عامل اصلی بازگشت مجدد به زندان ها
مدیر کل زندان های بوشهر همچنین بر این باور است که دلایل زیادی برای بوجود آمدن رفتارهاي مجرمانه و بازگشت مجدد به زندان ها وجود دارد.حیدری در این باره توضیح می دهد : شاخص ترین دلیل بازگشت زندانیان به محیط زندان بیکاری و نبود شغل برای کسب درآمد کافی برای خانواده پس از آزادی است. وی می افزاید : البته نمی توان تاثیر محیط یا دوستان ناباب و حتی بی اراده بودن زندانی به خصوص معتادان و مصرف کنندگان مواد مخدر در ارتکاب مجدد جرم را نادیده گرفت. وی با اشاره به راهکارها و سیاست‌های قوه قضاییه برای پیشگیری از ورود مجدد به چرخه جرم هم یادآور شد: یکی از راهکارهای جلوگیری از بازگشت مددجویان به زندان ها، حرفه آموزی و ایجاد اشتغال است که خوشبختانه در استان بوشهر در حدود 10 درصد از موجودی کل زندان های استان و 15 درصد محکومان به عنوان زندانی رأی باز در مراکز کاردرمانی و حرفه آموزی بنیاد تعاون مشغول به کار هستند. حیدری به رشد میزان اشتغال زندانیان نسبت به سال گذشته هم اشاره کرده و ادامه می دهد : علاوه بر اشتغال در خارج از زندان، تعداد زیادی نیز به عنوان زندانی نیمه باز در سطح زندان ها به اجرای خدمات مورد نیاز مشغول هستند. همچنین تعداد بسیاری از زندانیان نیز در کارگاه های فنی و حرفه ای و ساخت صنایع دستی در زندان مشغول بکار هستند.مدیر کل زندان های بوشهر تصریح می کند: بیشتر مددجویان زندان های این استان (بویژه زندانیان رأی باز) در اموری همچون کشاورزی، دامپروری، پرورش میگو و کارهای ساختمانی، زندانیان در آشپزخانه و نانوایی، پاکسازی و زیباسازی محوطه و کارهای هنری مانند لنج سازی و ساخت تابلوهای هنری اشتغال دارند.
 


برچسب‌ها: حبس زدایی مجازات ها را بی ارزش نمی‌كند
ادامه مطلب
نوشته شده در تاريخ دوشنبه ۱۳۹۲/۰۱/۱۹ توسط محمدرضا متین فر
تمامی حقوق این وبلاگ محفوظ است | طراحی : پیچک